Sinds 1 januari 2023 zijn steden en gemeenten verplicht om cijfers bij te houden van de hoeveelheden opgeruimd zwerfvuil. Deze gegevens moeten doorgegeven worden aan de OVAM via de online vragenlijst met als titel: Ingezamelde hoeveelheden Zwerfvuil en Afval uit Straatvuilnisbakken, afgekort IZAS.
De gegevens die verzameld worden via het invullen van de vragenlijst zullen door de OVAM gebruikt worden om inzicht te krijgen in de evolutie van de hoeveelheid opgeruimd zwerfvuil door de lokale overheden. Het gaat om de fracties machinaal veegvuil, manueel veegvuil, zwerfvuil opgeruimd door vrijwilligers en afval uit straatvuilnisbakken. Met deze cijfers wil de OVAM nagaan of de doelstellingen rond zwerfvuil uit het Lokaal Materialenplan behaald worden.
Voor de gegevens over 2023 moet de vragenlijst ten laatste op 30 april 2024 ingevuld worden. De link naar de vragenlijst vind je hier.
De contactpersonen die bij OVAM gekend zijn in het kader van IZAS hebben in principe een gepersonaliseerde link naar de vragenlijst per e-mail ontvangen.
Verschillende monitoringsmethoden
Om de vragenlijst correct te kunnen invullen, moeten de ingezamelde hoeveelheden zwerfvuil en afval uit straatvuilnisbakken correct gemonitord worden. In de handleiding die de OVAM ter beschikking stelt worden verschillende monitoringsmethoden beschreven waarmee de hoeveelheden bepaald kunnen worden. Het afzonderlijk wegen van de verschillende zwerfvuil- of afvalfracties geniet de voorkeur. Als het (nog) niet mogelijk is om de gewichten van de verschillende fracties te bepalen, kunnen de hoeveelheden bepaald worden via de volumes ingezameld zwerfvuil of afval. Meer informatie hierover is terug te vinden op https://ovam.vlaanderen.be/izas.
Integratie IZAS in gemeentelijke processen
Waar nodig moeten op gemeentelijk vlak aanpassingen gebeuren om de IZAS-vereisten in de bestaande processen te kunnen integreren. Dit kan gebeuren door bv. een aanpassing van ophaalrondes, door compartimentering van ophaalwagens of door het plaatsen van een afzetcontainer voor het afzonderlijk inzamelen van een specifieke fractie. In diftargemeenten bestaat de mogelijkheid om 1.100l rolcontainers te voorzien voor de gescheiden inzameling van de verschillende fracties. Bij ophaling van deze diftar-containers wordt het afval gewogen en via mijnIGEAN.be kunnen de ingezamelde hoeveelheden opgevolgd worden of indien nodig kan er vanuit IGEAN rapportage hierover voorzien worden.
Informatie en coaching
Vanuit IGEAN werden de gemeenten de voorbije maanden op verschillende manieren geïnformeerd over de verplichte IZAS-vragenlijst en de impact ervan op de dagelijkse werking van de gemeenten. De presentatie van het infomoment vind je als download terug op het Infonet.
Er werd vanuit IGEAN ook een enquête gelanceerd om na te gaan hoe ver de gemeenten staan in het kader van de IZAS-verplichtingen. Samen met de OVAM werd tenslotte een coaching georganiseerd waarbij dieper op het thema ingegaan werd en waarbij quasi individuele ondersteuning geboden werd om de monitoringsvereisten te vertalen naar (reeds bestaande) processen.
Specifieke vragen over het IZAS-thema en aanvragen voor de plaatsing van diftarcontainers voor de inzameling van de verschillende fracties kunnen steeds gesteld worden aan griet.demeyer@igean.be.